Mualliflar uchun talablar
Tahririyatga taqdim etiladigan ilmiy maqolalarga qoʻyiladigan talablar
Ushbu elektron ilmiy nashr barcha yuridik ixtisoslik sohalarini qamrab oladigan, ingliz tilida nashr etiladigan ilmiy-amaliy jurnal.
1. Taqdim etiladigan materiallarga qoʻyiladigan umumiy talablar
- Hajmi: ilmiy ishning turiga mos ravishda 20 000 dan 30 000 gacha bosma belgi (taxminan 10–15 sahifa).
- Sahifa oʻlchami va joylashuvi: A4 format, kitob koʻrinishida joylashtiriladi.
- Hoshiyalar: chap tomondan 3 sm, oʻng tomondan 1,5 sm, yuqori va ostki qismdan 2 sm.
- Shrift va oraliq: Times New Roman shrifti, 14-oʻlcham, qora rangda. Qatorlararo interval — 1,5.
- Mustaqillik va betakrorlik: jurnalga yoʻllanayotgan maqola avval boshqa biror nashrda (bosma yoki elektron) eʼlon qilinmagan boʻlishi va maxsus dasturlar orqali plagiat tekshiruvidan oʻtkazilgan boʻlishi shart. Dasturiy tekshiruv natijasida matnning originallik darajasi 65 foizdan past boʻlmasligi lozim.
2. Maqolaning tarkibiy tuzilishi va rasmiylashtirish tartibi
Maqola quyidagi ketma-ketlikka rioya qilgan holda rasmiylashtiriladi:
- yuridik fan yoʻnalishi (masalan: “12.00.08 – Jinoyat huquqi. Jinoyat-ijroiya huquqi”);
- muallifning ORCID identifikatori.
MAQOLA SARLAVHASI
(bosh harflarda, qalin shriftda)
Muallif(lar) haqida maʼlumot:
- Familiyasi, ismi, otasining ismi (toʻliq, shaxsni tasdiqlovchi hujjat asosida);
- Ilmiy darajasi va unvoni (mavjud boʻlsa);
- Ish (tahsil) joyi (toʻliq nomi);
- Lavozimi;
- Elektron pochta manzili va aloqa uchun telefon raqami.
Annotatsiya (tadqiqotning dolzarbligi, maqsadi, metodlari, asosiy natijalari va xulosalari aks etgan, hajmi 100–250 soʻzdan iborat boʻlgan yaxlit matn).
Kalit soʻzlar: (mavzuni ochib beruvchi 6–8 ta tushuncha va atama).
Muhim eslatma: Yuqoridagi barcha maʼlumotlar (sarlavha, muallif haqida maʼlumot, annotatsiya, kalit soʻzlar) oʻzbek va rus tillarida ketma-ketlikda keltirilishi shart.
MAQOLANING ASOSIY MATNI
3. Sarlavhaga doir koʻrsatmalar
Sarlavha maqolaning mohiyatini toʻlaqonli aks ettirishi, umumiy va mavhum iboralardan xoli boʻlishi lozim. Akademik uslubda yozilgan sarlavha tadqiqot muammosi va taklif etilayotgan yechimni aniq ifodalashi kerak. Sarlavhadagi soʻzlar soni 10–12 tadan, kalit soʻzlar esa 1–2 tadan oshmagani maʼqul. Umumeʼtirof etilgan qisqartmalardan foydalanish mumkin.
4. Annotatsiyaga qoʻyiladigan talablar
Annotatsiya matni quyidagi jihatlarni qamrab olgan holda, alohida abzaslarga boʻlinmagan yaxlit matn shaklida yoziladi:
- tadqiqot predmeti va mavzusining dolzarbligi;
- qoʻllanilgan ilmiy metodologiya;
- olingan asosiy natijalarning qisqacha bayoni;
- natijalarning amaliyotga tatbiq etish sohasi;
- xulosaviy fikrlar.
Annotatsiyada maqola sarlavhasini aynan takrorlash, matndan koʻchirmalar keltirish, qisqartmalar yoki manbalarga havola berish taqiqlanadi.
5. Kalit soʻzlarni tanlash qoidalari
Kalit soʻzlar ilmiy ishning semantik oʻzagini tashkil etib, maqolani axborot-qidiruv tizimlarida oson topish imkonini beradi. Ularning soni 6–8 ta atrofida boʻlib, umumiy tushunchalardan xususiy tushunchalar tomon tartiblanadi. Sunʼiy yaratilgan atamalar (neologizmlar), uzun iboralar yoki bir xil maʼnoli soʻzlarni qatorlab ishlatish tavsiya etilmaydi.
6. Ilmiy matnning tuzilish mantiqi
Maqola matni quyidagi mantiqiy boʻlimlar asosida shakllantiriladi:
1. Kirish qismi:
- tadqiqot mavzusining bugungi kundagi dolzarbligi va ahamiyati;
- maqolaning aniq maqsadi hamda yechimi koʻzlangan ilmiy muammoning asoslanishi;
- mavzu yuzasidan oldin olib borilgan tadqiqotlarning qisqacha tahlili (adabiyotlar sharhi).
2. Material va uslublar:
- tadqiqot jarayonining batafsil tavsifi;
- tanlangan ilmiy uslublar, metodologiya hamda tadqiqot obyektlarining asoslab berilishi.
3. Olingan natijalar:
- tadqiqot obyektiga oid koʻrsatkichlarning oʻzgarish dinamikasi va ular asosida chiqarilgan xulosalar;
- qoʻlga kiritilgan ilmiy-amaliy natijalar, ularning ishonchlilik darajasi va samaradorligi tahlili.
4. Natijalar muhokamasi:
- muallifning olingan maʼlumotlarga nisbatan shaxsiy munosabati, dalillarni maʼqullash yoki rad etish;
- tadqiqot jarayonida yuzaga kelgan ilmiy toʻsiqlar va muammolarning ochib berilishi;
- turli metodlarning qiyosiy tahlili hamda ushbu tadqiqot yakunlarining boshqa izlanishlar natijalari bilan solishtirilishi.
5. Xulosaviy qism:
- muallif tomonidan tadqiqot yakunlari boʻyicha shakllantirilgan xulosalar va amaliy takliflar.
Eslatma: mavzuga oid normativ-huquqiy hujjatlar, rasmiy statistik koʻrsatkichlar, diagramma va grafik tasvirlardan foydalanish ishning daliliy asosini mustahkamlashga xizmat qiladi.
7. Rasm va jadvallarni rasmiylashtirish
- Rasmlar: Nomi markazga tekislanadi (“Rasm. Rasm nomi” yoki “1-rasm. Rasm nomi”). Shrift: Times New Roman, 12 kegl, toʻq rangda. Agar rasm bitta boʻlsa, raqamlanmaydi.
- Jadvallar: “Jadval” soʻzi sahifaning oʻng chekkasida koʻrsatiladi, nomi esa markazga tekislanadi (“Jadval. Jadval nomi” yoki “1-jadval. Jadval nomi”). Jadval ichidagi matn Times New Roman, 10 kegl bilan yoziladi. Jadval bitta boʻlgan holda raqam qoʻyilmaydi.
8. Foydalanilgan adabiyotlar roʻyxatiga talablar
- Dolzarblik: soʻnggi 5–10 yil ichida nashr etilgan ilmiy adabiyotlarga tayanish tavsiya etiladi.
- Manbalar soni: maqolada kamida 10–20 ta adabiyotga havola boʻlishi lozim.
- Xorijiy manbalar: umumiy roʻyxatdagi manbalarning kamida 50 foizi xorijiy tillardagi ilmiy ishlar boʻlishi, shundan 30 foizi Web of Science yoki Scopus xalqaro bazalariga kiritilgan nashrlarga tegishli boʻlishi kerak.
- Havola berish tartibi: matn ichida toʻrtburchak qavslarda manba raqami va sahifa koʻrsatiladi [4, 151-b.]. Adabiyotlar roʻyxati matnda uchrash ketma-ketligi boʻyicha tuziladi (alifbo tartibida emas).
- Rasmiy hujjatlar: qonunchilikka oid rasmiy hujjatlarga havola matn ichida toʻliq nomi, sanasi va raqami bilan beriladi, ular roʻyxatga kiritilmaydi.
Foydalanilgan adabiyotlar roʻyxati
Foydalanilgan adabiyotlar roʻyxati xalqaro standartlarga muvofiq lotin alifbosida “References” nomi ostida transliteratsiya qilinib keltiriladi. Transliteratsiya uchun translit.ru tizimidan foydalanish tavsiya etiladi.
Kitoblar va monografiyalar:
Jackson, L.M. (2019). The psychology of prejudice: From attitudes to social action (2nd ed.). American Psychological Association. https://doi.org/10.1037/0000168-000
Jurnal maqolalari:
Davronov A.B. Oʻzbekiston Respublikasida sud-huquq islohotlarining dolzarb masalalari [Topical issues of judicial and legal reforms in the Republic of Uzbekistan]. Oʻzbekiston qonunchiligi tahlili – Uzbek Law Review, 2023, no. 2, pp. 24-31.
Davronov A.B., Karimova D.A., Sobirov A.A. Elektron dalillarning jinoyat protsessida isbot kuchi [Evidentiary value of electronic evidence in criminal proceedings]. Yuridik fanlar axborotnomasi – Bulletin of Legal Sciences, 2022, vol. 6, no. 4, pp. 45-53.
Qodirova M.M. Sud ekspertizasi tayinlash va oʻtkazishning protsessual tartibi [Procedural order of appointment and conduct of forensic examination]. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy sudi axborotnomasi, 2021, no. 1, pp. 15-20.
Dissertatsiya va avtoreferatlar:
Davronov A.B. Sud hokimiyati mustaqilligini taʼminlashning konstitutsiyaviy-huquqiy asoslari [Constitutional and legal foundations of ensuring the independence of the judiciary]. DSc diss. Toshkent, Sudyalar oliy maktabi, 2020, 312 p.
Azizov N.N. Korrupsiyaga qarshi kurashishda jamoatchilik nazoratining roli [The role of public control in combating corruption]. PhD abstract. Toshkent, Oʻzbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi, 2019, 28 p.
Konferensiya materiallari va toʻplamlar:
Davronov A.B. Sunʼiy intellektning sud qarorlarini qabul qilishga taʼsiri [Impact of artificial intelligence on judicial decision-making]. “Raqamli davrda odil sudlov: muammolar va istiqbollar” xalqaro ilmiy-amaliy konferensiyasi materiallari. Toshkent, 2024, pp. 112-117.
Abdullaeva G.N. Voyaga yetmaganlar jinoyatchiligining kriminologik tavsifi [Criminological characteristics of juvenile delinquency]. “Huquqbuzarliklar profilaktikasi va probatsiya faoliyati” ilmiy maqolalar toʻplami. Toshkent, Oʻzbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi, 2022, pp. 78-85.
Elektron manbalar (Internet sources):
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Statistika agentligi. 2023-yil uchun jinoyatchilik holati toʻgʻrisida hisobot [Report on the state of crime for 2023]. Available at: https://stat.uz/uz/hisobotlar/2023-jinoyatchilik (accessed: 10.02.2024).
Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi. “Sudlar toʻgʻrisida”gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni loyihasi [Draft Law of the Republic of Uzbekistan "On Courts"]. Available at: https://parliament.gov.uz/uz/lawprojects (accessed: 05.03.2024).
DOI raqamli maqolalar (xalqaro jurnallardan olingan misol):
Chen L., Wang Y. Judicial independence and economic growth: Evidence from a natural experiment. Journal of Law and Economics, 2021, vol. 64, no. 3, pp. 501-528. doi: 10.1086/712345.
(Eslatma: Xalqaro DOI maqolalari ingliz tilidagi asl holida keltiriladi, chunki ular lotin yozuvida nashr etilgan. Yuqorida nomlari keltirilgan manbalar namuna sifatida ishlab chiqilgan.)